Een brede straat, een smalle zijweg en een auto die van rechts komt: wie mag eerst? Ook in Duitsland kun je dat niet afleiden uit de breedte van het asfalt. Voor voorrang in Duitsland kijk je naar de regeling van het kruispunt, de borden en de bewegingen van andere weggebruikers.
Deze gids helpt je Duitse situaties te lezen, of je nu voor het Duitse rijbewijs leert of je kennis wilt opfrissen voor een rit over de grens. De voorbeelden gaan over Duitse verkeersregels.
Begin met wat het verkeer regelt
Kijk eerst of een politieagent aanwijzingen geeft. Daarna beoordeel je de verkeerslichten die voor jouw rijrichting gelden en de voorrangsborden. Een agent kan het verkeer anders regelen dan het licht aangeeft; een werkend verkeerslicht gaat vóór de voorrangsregeling op de borden. StVO § 36, StVO § 37.
Zorg dat je deze termen herkent:
- Vorfahrt gewähren — Voorrang verlenen
- Vorfahrtstraße — Voorrangsweg
- Rechts vor links — Verkeer van rechts gaat voor
- Gegenverkehr — Tegemoetkomend verkeer
Wanneer gaat verkeer van rechts voor?
Op een gewoon kruispunt zonder een andere geldende regeling verleen je voorrang aan verkeer van rechts. Maar controleer eerst of de aansluiting echt een gewone weg is. Bij bijvoorbeeld een uitrit of een aansluiting over een verlaagde stoeprand gelden bijzondere verplichtingen voor degene die de weg oprijdt. StVO § 8, StVO § 10.
Voorbeeld: jij bent auto A en wilt rechtdoor. B komt van rechts uit een gewone straat en wil ook rechtdoor. Er zijn geen lichten, voorrangsborden of aanwijzingen van een agent. Je laat B voorgaan. Verander nu één detail: B komt via een verlaagde stoeprand. Dan moet je de situatie opnieuw beoordelen; alleen “van rechts” is onvoldoende.
Bekijk dus ook de rand van de weg. Juist die informatie kan in een klein examenscherm minder opvallen dan de auto's.
Voorrang op een rotonde in Duitsland
Bij een rotonde met het blauwe rotondebord onder het bord ‘voorrang verlenen’ laat je verkeer op de rotonde voorgaan. Bij het oprijden van zo'n rotonde geef je geen richting aan. Alleen de ronde vorm van de weg is onvoldoende om deze regeling aan te nemen: kijk naar de borden. StVO § 8 lid 1a.
Geef bij het verlaten richting aan en controleer de weggebruikers die je afslaande beweging kruisen. StVO § 9.
Voorbeeld: bij jouw oprit staan beide genoemde borden. Op de rotonde nadert van links een auto die langs jouw oprit doorrijdt. Je wacht. Ga je later de rotonde af, verplaats je aandacht dan naar de uitgang: een fietser of voetganger kan daar nog een aparte beslissing nodig maken.
Links afslaan: groen is pas één controle
Je hebt gewoon groen licht en wilt links afslaan. De auto aan de overkant heeft ook groen en rijdt rechtdoor. Zonder een aparte regeling die jouw afslaande beweging vrijgeeft, laat je die tegemoetkomende auto eerst passeren. StVO § 9.
Maak bij het oefenen onderscheid tussen een rond groen licht, een lichtgevende pijl en een groen pijlbord naast een rood verkeerslicht. Ze betekenen niet hetzelfde. Zoek eerst uit welk signaal werkelijk voor jouw beweging geldt.
Fietsers bij het afslaan
Een fietser is niet automatisch klaar met het kruispunt zodra je de voorrang tussen auto's hebt bepaald. Sla je af over het pad van een fietser die naast de weg in dezelfde richting rechtdoor rijdt, dan moet je die fietser laten doorgaan. Let daarbij op de concrete inrichting en eventuele eigen verkeerslichten. StVO § 9.
Voorbeeld: je wilt rechtsaf. Naast je rijdt een fietser op een naastgelegen fietspad rechtdoor over de zijstraat. Er is geen aparte verkeerslichtregeling. Wacht vóór je zijn route kruist en maak de afslag pas wanneer dat veilig kan.
Oefen met één verandering tegelijk
Neem een kruispunt en verander één detail: een bord, een richtingaanwijzer of de plek waar een fietser vandaan komt. Leg vervolgens opnieuw uit wie eerst gaat. Zo merk je of je de beslissende aanwijzing herkent.
De ANWB-gids voor Duitse verkeersregels biedt aanvullende informatie voor een rit naar Duitsland. Op GermanPath vind je ook een Engelse gids over rotondes en afslaan.
Wil je zelf kiezen wie mag rijden? Download Vorfahrt 3D voor iPhone en iPad en kies Nederlands. Je bekijkt Duitse kruispunten vanuit de bestuurderspositie en ziet na je antwoord hoe de voertuigen rijden. De eerste oefeningen zijn gratis; volledige toegang is betaald.
